26 C
Colombo
Tuesday, April 20, 2021
- Advertisement -

CATEGORY

විවිධ ලිපි

පුරාවිද්‍යා ආඥා පනතේ උපයෝගීතාව

කිසියම් රටක පොදු වූ අනන්‍යතාවයක් ලෙස එම රටෙහි පුරාවස්තු හැඳින්විය හැකිය. මෙම පුරාවස්තු කෙබඳු ආකාරයෙන් ආරක්ෂා කළ යුතුද යන්න සෑම රටකටම පොදු වූ නීති-රීති ඔස්සේ පෙන්වා දෙනු ලැබේ. අප රටෙහි එබඳු පුරාවස්තු ආරක්ෂා කිරීම සඳහා යොදා ගනු ලබන නිතීරීතී පද්ධතියක් දැකිය හැකි අතර එලෙස එම නීතීරීතී අන්තර්ගත ප්‍රකාශනය වනුයේ පුරාවිද්‍යා ආඥා පනතයි. මෙම පුරාවිද්‍යා ආඥා පනත කෙබඳු ලෙසකින් පුරාවස්තු ආරක්ෂාව සඳහා හේතු සාධක වන්නේ ද සොයා බැලිය යුතුය. මේ අනුව පුරාවිද්‍යා ආඥා පනතේ ක්‍රියාකාරිත්වය හා ඒ තුළින් කෙබඳු ආකාරයට පුරාවස්තු විනාශය අවම කර ගැනීමට හේතු වන්නේද යන්න සොයා බැලීම මෙහි මූලික අරමුණ වන්නේය.

රෙදිපිළි නිමහම් රටා, මවයි උරුමයක සුපසන් රටා

ආචාර්ය ප‍්‍රියංකා විරාජිනී මැදගෙදර කරුණාරත්න පේෂකර්ම සහ ඇගළුම් තාක්ෂණ විද්‍යා දෙපාර්තමේන්තුව, ඉංජිනේරු පීඨය, මොරටු විශ්වවිද්‍යාලය, කටුබැද්ද, මොරටුව. හැඳින්වීම රෙදිපිළි නිම්හම් රටා යම් කාල වකවානුවක්, දේශයක්, ජාතියක් මෙන්ම...

පුරාතන ඉන්දීය ආර්ථිකය තුළ ශ‍්‍රම භාවිතය

පුරාතන සමාජ ආර්ථික රටාවන් තුළ 'ශ‍්‍රමය' යන්න සඳහා නිශ්චිත වූ අර්ථ කථනයක් නොසැපයේ. නමුත් මෑත කාලීන මිනිසා හා ඔහුගේ දේශපාලන, සමාජ හා ආර්ථික ක‍්‍රියාදාමයන් පිළිබඳව විවිධ විග‍්‍රහයන් ඉදිරිපත්වීම හා සමගාමීව 'ශ‍්‍රමය' පිළිබඳව පුළුල් කතිකාවතක් ගොඩනැඟී ඇත. විද්වතුන් අවධාරණය කරන පරිදි  පුරාතන ලෝකයේ ශ‍්‍රමය හා නිෂ්පාදන කටයුතු පිළිබඳව විග‍්‍රහ කර පැවතියේ දේව-මිත්‍යා කථා ඇසුරිනි. එහි දී ජගත් මාතා දෙවඟන හා පුරුෂ දෙවියා ආදි සංකල්ප භාවිතයට ගත් බව විශ්වාස කෙරේ (ධම්මජෝති හිමි 2002:261).  ශ‍්‍රමය හා ශ‍්‍රම සූරා කෑම පීළිබඳව මෑත කාලිනව යථාර්ථවාදී විග‍්‍රහයක් කරන ලද්දේ කාල් මාක්ස් විසිනි. ඔහුගේ දාර්ශනික අදහස් තුළ ශ‍්‍රමය හා එහි භාවිතාව පිළිබඳ අවධාරණය කර තිබීම තුළින් පැරණි සමාජ ආර්ථික රටාවන් තුළ ශ‍්‍රම භාවිතාව හා සබැඳි සාධාරණ පිළිිවෙතක් නොතිබුණේ ද යන්න පිළිබඳව ගැටළු මතු වේ.

මහනුවර යුගයේ රාජකීයයන්ගේ කලාත්මක චින්තනය : රෙදිපිළි මූලාශ්‍රය පිළිබඳ විශේෂ අවධානයක් යොමු කරමින් සිදුකරන අධ්‍යයනයකි

රෙදිපිළි, අතීත ලංකාවේ ජනයාගේ කලාත්මක භාවිතය පිළිබඳ විශිෂ්ට නිදර්ශන සපයයි. වෙසෙසින් මහනුවර යුගයේ රාජකීයයෝ කලාත්මක රෙදිපිළි භාවිතය පිළිබඳව මහත් ප‍්‍රසිද්ධියක් ඉසිලූහ. සිල්ක්, ලේස්, බ්‍රොකේඞ්, සැටින්, මස්ලින් හා වෙල්වට් ආදී ආනයනික රෙදිපිළි සඳහා එකල ඉහළ ඉල්ලුමක් පැවතිණ. සිල්ක් චීනයෙන් ද සෝමාර, බෙනාරිස් හා කපු පිළි ඉන්දියාවෙන් ද ගෙන්වන ලදී. පෘතුගීසී ලේඛනවල ඔවුන් බ්‍රොකේඞ් රෙදි සුමාත‍්‍රා දූපත්වලින් මෙරටට ගෙන් වූ බව සඳහන් වේ. ඉතා සිනිදු මස්ලින් ඉන්දියාවේ වියන ලදී. ආනන්ද කුමාරස්වාමි මහතා එවන් අති විශේෂ මස්ලින් වර්ග තුනක් විස්තර කරයි. සිහින් මස්ලින්වලට ගලායන දිය, වියන ලද මද පවන, සහ සැදෑපින්න වැනි කාව්‍යමය නාම භාවිත කරන ලදී.

පෘතුගීසි හා ලන්දේසි පාලනය යටතේ ශ‍්‍රී ලංකාවේ සාම්ප‍්‍රදායික ඉඩම් භුක්ති ක‍්‍රමයේ සිදු වූ වෙනස්කම්

ආර්.එම්. අශානි දිලිනි රත්නායක ශාස්ත‍්‍ර හා සමාජ විද්‍යා පශ්චාත් උපාධි ආයතනය, පේරාදෙණිය විශ්ව විද්‍යාලය, පේරාදෙණිය. ashanidilini@gmail.com සංක්‍ෂිප්තය පුරාණ ලංකාවේ ඉඩම් භුක්තිය හා රාජ්‍ය අතර පැවතියේ විශේෂ සබඳතාවයකි. ඉඩම්...

ශ‍්‍රී ලංකාවේ ස්පර්ශනීය සංස්කෘතික උරුමය අංකිත (Digital) ස්වරූපයෙන් වාර්තා කිරීමේ අවශ්‍යතාව හා එසේ වාර්තා කිරීම සඳහා යෝජිත ආකෘතියක්

අනුරාධ පියදාස, චන්දිම බණ්ඩාර අඹන්වල, මහින්ද කරුණාරත්න archaeology.lk සම ප‍්‍රාරම්භක හා කණ්ඩායම් සාමාජික අධ්‍යයන සංක්‍ෂිප්තය අදින් වසර 125,000ක් දක්වා ඈතට ගමන් කරන යටගියාවකට උරුමකම් කියන ශ‍්‍රී ලාංකේය...

පැරණි ලක්දිව පාලම් තාක්ෂණය

වර්තමාන ශ්‍රි ලංකාවේ ප්‍රචලිත ව ඇති නුතන පාලම් තාක්ෂණයෙහි මුලාරම්භය සිදු වී ඇතතේ බ්‍රිතාන්‍ය යුගයේ දි ය . බ්‍රිතාන්‍යන්ගේ වැවිලි කර්මාන්ත පදනම් කොටගත් ආර්ථිකයෙහි යටිතල ව්‍යුහය ලෙස වර්ධනය වූ මාර්ග පද්ධතිය හා සම්බන්ධව ආරම්භ වූ පාලම් ඉදිකිරීමේ කටයුතු කෙරෙහි පදනම් වී ඇත්තේ සම කාලීන ව බ්‍රිතාන්‍යයෙහි පැවති පාලම් තාක්ෂණයයි. 1822 දි කැලණි ගඟ හරහා බෝට්ටු පාලමක් ඉදිකීරිමෙන් ආරම්භ වුවත් , බ්‍රිතාන්‍යයන්ගේ පාලම් තාක්ෂණයෙහි මුල් පාලම් ගලින් හා ගඩොලින් කළ ආරුක්කු පාලම් විය. ඉන් අනතුරු ව 1850 ගණන් වල දි යකඩ පාලම් ඉදිකිරීමේ කටයුතු ප්‍රචලිත වු අතර 20 වැනි සියවස මුල් භාගය වන විට කොන්ක්‍රීට් පාලම් ඉදිකීරිමේ කටයුතු ද ආරම්භ විය.

කාර්මික පුරාවිද්‍යාවේ ආරම්භය හා විකාශනය

කේ.එච්. තිලිණි දුමින්ද්‍යා පුරාවිද්‍යා නිලධාරි, කැනීම් අංශය, ආළාහණ පරිවෙන ව්‍යාපෘතිය, පොළොන්නරුව. හැඳින්වීම සංකීර්ණ සමාජ සංකල්පය තුළ බිහි වී ඇති ප‍්‍රධාන අධ්‍යයන ක්ෂේත‍්‍රයක් ලෙස මානව සංස්කෘතිය හැඳින්විය හැකි ය. එහි එක්...

පනාමුර වලල්ගොඩ පුරාණ ටැම්පිට විහාරය විනාශ මුඛයේ

නුවන් ජයසේකර සුරියවැව ශ්‍රි ලාංෙක්ය අභිමානය හා පැරණි උරුමයන් කියාපාන බොහෝ පෞරාණික පුරාවිද්‍යා ස්ථාන අද වන විට විනාශ මුඛයට යමින් තිබෙන්නේ වගකිවයුතු බළධාරීන්ගේ නිසි අවධානයට ලක්...

පුරාවිද්‍යා දෙපාර්තමේන්තුවට සමුදෙන ජගත් කීර්තිධර පුරාවිද්‍යාඥයා : ආචාර්ය හලාවතගේ නිමල් පෙරේරා

බූමහංසි විජේසිංහ පුරාවිද්‍යා දෙපාර්තමේන්තුව ගම්පහ දිස්ත‍්‍රික්කයේ සියනෑ කෝරලයේ මැදපත්තුවේ වැලිවේරිය නැඳුන්ගමුව නම් ගමේ තෝමස් පෙරේරා හා ලිලී මාග‍්‍රට් පෙරේරා යන යුවලට දාව 1953 දෙසැම්බර් මස 23...

Latest news

- Advertisement -spot_img
X
X